- Het ontstaan van de veerdienst

Het eerste bericht over een bootverbinding naar Schiermonnikoog dateert uit 1556 en vanaf 1640 werd er regelmatig gevaren vanaf Paesens naar het eiland. Daarna kwamen er diensten vanaf Dokkum, Groningen, Oostmahorn en Ezumazijl, Enkhuizen, Amsterdam, Emden en Bremen. Eeuwenlang voeren ook beurtschippers op het eiland.

In de 17e eeuw werd er ook door vissers een verbinding verzorgd. In 1846 werd door de grietman A.A. Land voorgesteld om een vaste dienst naar het eiland te verzorgen, zodat men niet meer afhankelijk zou zijn van de willekeur van diverse schippers. Deze vaste dienst ging ook de post vervoeren.

In die tijd was er nog geen aanlegsteiger voor de veerdienst zodat passagiers genoodzaakt waren over te stappen op zee. Bij aankomst voor het eiland zorgden de zogeheten 'wagenaars' ervoor dat de reizigers met droge voeten aan de wal kwamen. In het begin gebeurde dit met hooiwagens, later brachten rijtuigen de mensen aan land.

Op een bepaald moment kon de veerdienst gepacht worden. F. de Jong, die woonachtig was op Nes te Ameland, was in 1905 de eerste man die vanaf Oostmahorn zowel naar Ameland als Schiermonnikoog voer met de 'Schiermonnikoog'. In datzelfde jaar startte ook Wagenborg met passagiersvervoer en in 1915 begon de seizoendienst van Groningen naar Schiermonnikoog.

In 1917 stond Klaas Onnes op het punt om weer op de grote vaart te gaan, toen hem gevraagd werd in dienst te treden als dekknecht. Hij zou de man vervangen die de veerdienst verliet om als lichtwachter op de vuurtoren te gaan werken. Het betekende dat Klaas niet meer zo vaak en zo lang van huis hoefde. Het was het begin van 42 jaren trouwe dienst voor Wagenborg.

In 1921 werd Klaas Onnes kapitein op de 'Vooruitgang'. Duizenden passagiers leerden hem kennen als een kundig Waddenschipper, die onaangedaan achter het roer stond. Vanaf het begin had Klaas altijd een potlood en kladblokje bij zich in de kajuit. Hij maakte schetsjes van de zeeën en luchten die hij onderweg zag. Eenmaal thuis werkte hij die schetsen uit tot schilderijen. Hij zou uiteindelijk vele schilderijen maken, waarbij hij de zee het meest schilderde.

Er werd op regelmatige basis naar het eiland gevaren. De bootdiensten waren meestal twee keer per dag. In het voor- en najaar werd de dienst teruggebracht naar een keer per dag. Bij een strenge winter was er geen sprake van een geregelde dienst. Wagenborg probeerde er alles aan te doen om de overtochten zo geregeld mogelijk te doen plaatsvinden. De tochten in de winterperiode verliepen vaak zeer moeizaam en duurden soms zes tot zeven uur.


Foto onder: Advertentie van 25 augustus 1932.


- Heel even een vliegverbinding...

De ambitieuze Egbert Wagenborg begin in 1920 met een geregelde vliegdienst vanaf Eelde naar het eiland. Het eerste vliegtuig met badgasten landde op 31 mei 1920. Lang heeft deze wijze van vervoer echter niet stand gehouden.


- De eerste 'comfortabele' boot

Vanaf 1957 kunnen toeristen met een (toen) comfortabele boot de oversteek naar het eiland maken. De passagiersboot 'Schiermonnikoog' (foto onder) bood aan 475 passagiers plaats en werd ingezet voor de dienst Zoutkamp - Schiermonnikoog v.v.. In 1966 werd de boot met vijf meter verlengd en kon toen 614 passagiers vervoeren.